Fooi berekenen

Hoeveel fooi geef je? (kort antwoord)

Fooi is in Nederland altijd vrijwillig. Bij goede service in een restaurant is 5 tot 10% gangbaar; veel mensen ronden simpelweg af naar een rond bedrag. Om de fooi te berekenen vermenigvuldig je het rekeningbedrag met het percentage gedeeld door 100. Voorbeeld: 10% fooi over € 50 is € 50 × 0,10 = € 5, dus je betaalt in totaal € 55. Vul hierboven je bedrag in voor een exacte berekening, inclusief het splitsen per persoon.

De formule

De berekening bestaat uit drie simpele stappen. Eerst bereken je de fooi, dan tel je die bij de rekening op, en als laatste deel je het totaal door het aantal personen.

Fooi = rekening × (percentage ÷ 100). Totaal = rekening + fooi. Per persoon = totaal ÷ aantal personen. Bijvoorbeeld: € 80 rekening, 10% fooi en 4 personen → fooi € 8, totaal € 88, per persoon € 22.

Fooi-tabel: snel rekenen per percentage

Deze tabel laat zien hoeveel fooi je geeft bij veelvoorkomende rekeningbedragen en percentages. Handig om uit je hoofd te schatten.

Fooi per land: wat is gebruikelijk?

Fooicultuur verschilt enorm per land. In Nederland is fooi een blijk van waardering en nooit verplicht, terwijl het in de Verenigde Staten een wezenlijk deel van het inkomen van het personeel vormt. Houd deze richtlijnen aan op reis:

Rekening splitsen met fooi

Eet je met een groep, dan wil je het totaal eerlijk verdelen. De makkelijkste manier: bereken eerst de fooi over de hele rekening, tel die erbij op en deel het totaal door het aantal personen. Zo betaalt iedereen evenveel mee aan zowel de rekening als de fooi.

Wil je dat iedereen alleen voor zijn eigen gerechten betaalt maar wél evenredig meedoet aan de fooi? Dan reken je de fooi als percentage over ieders eigen deel. Deze calculator gaat uit van een gelijke verdeling van het totaal, wat in de praktijk het meest gebruikt wordt.

Slim afronden in de praktijk

In Nederland is het heel normaal om de fooi te bepalen door simpelweg naar een rond bedrag af te ronden. Bij een rekening van € 47 geef je dan € 50 (≈ 6% fooi), en bij € 92 maak je er € 100 van (≈ 9%). Dit voelt natuurlijk en is voor het personeel net zo welkom als een exact percentage.

Bij pinnen kun je vaak een fooi toevoegen op het betaalapparaat, of je laat het muntgeld zitten. Contant fooi geven komt soms directer bij de bediening terecht — vraag het gerust als je dat belangrijk vindt.

Fooi en btw: hoe zit dat?

Een vrijwillige fooi die je rechtstreeks aan het personeel geeft, is geen onderdeel van de omzet van het bedrijf en daar wordt dan ook geen btw over berekend. De prijzen op de menukaart zijn in Nederland altijd inclusief btw, dus de fooi reken je over het bedrag dat op je rekening staat.

Let op het verschil met een verplichte 'service charge' die je in sommige landen ziet: dat is wél omzet van het restaurant en daar zit btw in verwerkt. In Nederland kom je dat zelden tegen.