Inflatie berekenen
Reken eenvoudig om wat een bedrag uit het verleden vandaag waard zou zijn — op basis van de Nederlandse CPI of een vaste inflatie-aanname.
€100 in 2000 voelde anders aan dan €100 vandaag — en daar is een goede reden voor: alles is duurder geworden. Inflatie is het stille proces waarbij geld langzaam koopkracht verliest. Met deze inflatiecalculator zie je in één klik hoeveel een bedrag uit een willekeurig jaar nu waard zou zijn (of andersom), op basis van de officiële Nederlandse consumentenprijsindex (CPI) van het CBS. Handig voor erfstukken, oude prijzen, salarisvergelijkingen tussen generaties, of gewoon om te zien hoe hard geld de afgelopen jaren is verdampt — vooral sinds de energiecrisis van 2022.
Wat is inflatie precies?
Inflatie is de gemiddelde prijsstijging van goederen en diensten over een bepaalde periode. Als de inflatie 3% is, betekent dat dat het mandje boodschappen, energie, huur en abonnementen samen 3% duurder is geworden in een jaar tijd. Je euro's blijven hetzelfde aantal, maar wat je ervoor kunt kopen krimpt.
Het CBS meet dit elke maand door de prijzen van duizenden producten en diensten te vergelijken met een referentiejaar (momenteel 2015 = 100). De optelsom heet de Consumentenprijsindex of CPI. Wij gebruiken die index in deze calculator: voor twee historische jaren is het exact, voor toekomstige jaren val je terug op een vast percentage.
Hoe wordt inflatie berekend?
Met de CPI is de berekening simpel — je deelt twee indexcijfers op elkaar:
| Methode | Formule | Toelichting |
|---|---|---|
| CPI-methode | eind = begin × CPI[eind] / CPI[begin] | Exact, gebruikt CBS-data |
| Samengestelde rente | eind = begin × (1 + i)^n | Gebruikt vast jaarlijks % |
| Geannualiseerd | i = (eind/begin)^(1/n) − 1 | Gemiddelde % per jaar |
| Koopkracht omgekeerd | nu = toekomst / (1 + i)^n | Wat is iets straks waard? |
Inflatie in Nederland — een korte geschiedenis
Nederland heeft sinds de jaren '90 over het algemeen een lage inflatie gehad — gemiddeld zo'n 2% per jaar, conform de doelstelling van de Europese Centrale Bank. Tot 2021. Toen sloeg de pandemie-nasleep, gevolgd door de oorlog in Oekraïne en de gas/energiecrisis, alles uit balans:
| Periode | Gem. inflatie/jr | Wat was er aan de hand? |
|---|---|---|
| 1990–2000 | ± 2,3% | Stabiele jaren, opbouw EMU |
| 2000–2010 | ± 1,9% | Lage rentes, ruim monetair beleid |
| 2010–2020 | ± 1,5% | Eurocrisis, deflatiezorgen |
| 2021 | 2,7% | Aanloop energiecrisis |
| 2022 | 10,0% | Gas/Oekraïne — piek sinds jaren '70 |
| 2023 | 3,8% | Stabilisatie |
| 2024 | 3,0% | Genormaliseerd |
| 2025–2026 | ± 2,5% | Schatting / projectie |
Concrete voorbeelden
Wat doet die inflatie nou precies met een bedrag? Een paar voorbeelden uit onze CPI-tabel:
- €100 in 2000 = ongeveer €182 in 2026 (totale prijsstijging: 82%, gemiddeld 2,3% per jaar).
- €1.000 in 2020 = ongeveer €1.280 in 2024 (alleen al 28% in vier jaar door de energiepiek).
- Het bruto modaalinkomen was ongeveer €27.000 in 2000. Gecorrigeerd voor inflatie zou dat in 2026 neerkomen op ruim €49.000 — terwijl het echte modaalinkomen rond de €45.000 ligt. Salarissen lopen dus iets achter op de inflatie.
- Een huis dat in 1990 €100.000 kostte, zou puur door inflatie in 2026 ongeveer €228.000 kosten. In de praktijk is de gemiddelde huizenprijs in die periode tot ruim boven de €440.000 gestegen — bijna twee keer zoveel als alleen inflatie kan verklaren.
- €10 zakgeld per week in 1995 staat in koopkracht gelijk aan ongeveer €20 per week in 2026. Twee keer zoveel om hetzelfde plezier te kopen.
Inflatie en je salaris
De belangrijkste praktische vraag voor de meeste mensen is: blijft mijn salaris gelijke tred houden met de inflatie? Als je netto-inkomen 3% stijgt en de inflatie is 5%, dan ga je er reëel 2% op achteruit. Je hebt meer geld in je portemonnee, maar minder koopkracht. Dit heet 'reëel loonverlies'.
Tijdens de energiepiek van 2022 verloren werknemers in Nederland gemiddeld 5–8% reële koopkracht in één jaar tijd. Dat herstelt zich geleidelijk via cao-loonsverhogingen, maar pas na enkele jaren is het reële niveau van vóór de crisis weer in zicht.
Vraag jezelf bij elke loonsverhoging of nieuwe baan af: hoeveel houd ik over ná inflatie? Een verhoging van 2% bij 3% inflatie is een verlies in koopkracht. Pas als je verhoging hoger is dan de inflatie, ga je er echt op vooruit.
Waarom sparen op een laagrentende rekening verlies oplevert
Hetzelfde geldt voor je spaargeld. Als de spaarrente 1,5% is en de inflatie 3%, verlies je netto 1,5% per jaar aan koopkracht — zelfs als het bedrag op je rekening 'groeit'. Tien jaar lang 1,5% sparen bij 3% inflatie = ongeveer 14% reëel verlies.
Daarom kijken financieel adviseurs naar de 'reële rente': de spaarrente min de inflatie. Was die in de jaren '80 nog +5–7%, sinds 2010 is die meestal negatief. Dat is één van de redenen waarom mensen gedwongen worden om risicovoller te beleggen om hun vermogen op peil te houden — alleen op een spaarrekening verdampt het geld langzaam.
Het tegenovergestelde: deflatie
Deflatie is dalende prijzen — het tegenovergestelde van inflatie. Klinkt aantrekkelijk (alles wordt goedkoper!) maar economen vinden het juist gevaarlijker dan milde inflatie. Bij deflatie stellen mensen aankopen uit ('volgende maand is het nóg goedkoper'), bedrijven verkopen minder, ontslaan mensen, en er ontstaat een neerwaartse spiraal. Dit gebeurde in Japan vanaf de jaren '90 en in Nederland kortstondig in 2009 en 2015.
Een gezonde economie heeft volgens de ECB ongeveer 2% inflatie per jaar — net genoeg om mensen te stimuleren geld uit te geven of te beleggen, maar niet zo veel dat het schadelijk wordt voor spaarders en lonen.
Formule
CPI-methode: eind = begin × CPI[eindjaar] / CPI[beginjaar] Samengesteld: eind = begin × (1 + i/100)^n Geannualiseerd: i = (eind/begin)^(1/n) − 1 Koopkracht omgekeerd: nu = toekomstig / (1 + i/100)^n NL CPI is gebaseerd op CBS StatLine, basis 2015 = 100.
Voorbeelden
- €100 in 2000 → 2026≈ €182 (+82%)
- €1.000 in 2020 → 2024≈ €1.212 (+21%)
- €50.000 spaargeld 10 jr @ 2,5%Verliest ≈ €11.000 koopkracht
- €10 zakgeld 1995 → 2026≈ €20 (twee keer zoveel)
Veelgestelde vragen
Wat is de inflatie in Nederland in 2026?
Hoe bereken ik wat €100 vroeger nu waard is?
Wat is de Consumentenprijsindex (CPI)?
Wat is het verschil tussen inflatie en CPI?
Waarom was de inflatie in 2022 zo hoog?
Houdt mijn salaris gelijke tred met inflatie?
Hoe beschermd ik mijn spaargeld tegen inflatie?
Wat is hyperinflatie?
Waarom 2% inflatie als doel en niet 0%?
Welke spullen worden harder duurder dan andere?
Hoe nauwkeurig is deze calculator?
Gerelateerde tools
Uitgelichte artikelen
Alle artikelenInflatie 2026: wat doet het met jouw spaargeld en koopkracht?
Inflatie is de stille sluipmoordenaar van koopkracht: u merkt het pas goed als de boodschappen weer duurder zijn of uw spaarsaldo in reële termen is gekrompen. In Nederland schommelde de inflatie de afgelopen jaren fors — van historisch lage niveaus rond 1% naar een piek van bijna 14% in 2022, gevolgd door een daling richting de 2-3% ECB-doelstelling in 2025 en 2026. In dit artikel leggen we uit hoe inflatie wordt gemeten, wat het concreet betekent voor uw spaargeld, hypotheek en pensioen, en hoe u de inflatie-calculator van RekenmachinePro gebruikt om uw eigen koopkrachtverlies te berekenen.
FIRE en de 4%-regel in Nederland: werkt het écht voor jou?
FIRE — Financial Independence, Retire Early — klinkt als een Amerikaans fenomeen. En eerlijk gezegd: de wiskundige basis ervoor is ook in Amerika bedacht. Maar steeds meer Nederlanders tussen de 28 en 40 vragen zich af of dit concept ook op hen van toepassing is. Het antwoord is: ja, maar met een paar cruciale aanpassingen. Box 3 is een spelbreker die je in geen enkele Amerikaanse FIRE-blog terugvindt, Europese aandelenrendementen liggen historisch lager dan Amerikaanse, en de AOW kan juist meevallen. In dit artikel rekenen we alles concreet door — met Nederlandse cijfers, Nederlandse belastingen en een eerlijk verhaal over wat de 4%-regel hier wél en níet kan.
Box 3 belasting 2026: vermogensrendementsheffing berekenen en minimaliseren
Box 3 is al jaren het meest besproken onderdeel van de Nederlandse inkomstenbelasting — en dat is niet voor niets. Na het baanbrekende Kerstarrest van de Hoge Raad in 2021 en de daaropvolgende overgangsrechtspraak staat het stelsel opnieuw onder druk, terwijl de wetgever werkt aan een definitief 'werkelijk rendement'-systeem dat pas op zijn vroegst in 2028 van kracht wordt. In 2026 geldt een aangepast fictief-rendementsstelsel met drie vermogenscategorieën. Deze gids legt stap voor stap uit hoe de berekening werkt, wat de tarieven zijn en hoe u uw box 3-last legaal kunt beperken.
Laatst bijgewerkt: 10 april 2026