Hypotheek in 2026: rente, maandlast en hoeveel je kunt lenen
De NHG-grens is in 2026 verhoogd naar € 470.000; blijf je daaronder, dan betaal je een lagere rente. Hoeveel je mag lenen bepaalt het Nibud aan de hand van je inkomen, en daarnaast de woningwaarde. Hypotheekrente trek je af tegen maximaal 37,56%, mits je in 30 jaar annuïtair aflost.
Een huis kopen in 2026 voelt anders dan vijf jaar geleden: rentes liggen hoger, leennormen schuiven, en de NHG-grens is verhoogd naar €470.000. In deze gids zetten we alles op een rij — van actuele rentes en de annuïteitenformule tot kosten koper, startersvrijstelling en hypotheekrenteaftrek — met een complete uitgewerkte berekening op een hypotheek van €400.000.
Hypotheekrentes in april 2026
De exacte rente hangt af van de rentevaste periode, loan-to-value, het energielabel, inkomen en de aanbieder. De repo bevat geen actuele marktrente als vaste bron; vul daarom in de calculator het persoonlijke renteaanbod van de geldverstrekker in.
| Rentevaste periode | Indicatie laagste rente NHG (apr 2026) |
|---|---|
| 5 jaar vast | Verschilt per aanbieder |
| 10 jaar vast | Verschilt per aanbieder |
| 20 jaar vast | Verschilt per aanbieder |
| 30 jaar vast | Verschilt per aanbieder |
Met of zonder NHG: wat scheelt het?
Een hypotheek met NHG kan een lagere rente hebben dan een vergelijkbare hypotheek zonder NHG, omdat de geldverstrekker minder risico loopt. NHG kost eenmalig 0,4% van de hypotheeksom. Vergelijk de premie met het concrete renteverschil in de offertes; de terugverdientijd verschilt per aanbieder.
Naast een lagere rente biedt NHG een vangnet bij gedwongen verkoop door bijvoorbeeld werkloosheid, arbeidsongeschiktheid, scheiding of overlijden. Onder voorwaarden wordt een eventuele restschuld door het Waarborgfonds Eigen Woningen kwijtgescholden.
NHG-grens 2026: €470.000
Per 1 januari 2026 is de NHG-kostengrens verhoogd van €450.000 naar €470.000. Voor woningen waarbij de koper extra leent voor energiebesparende maatregelen geldt een verhoogde grens van €498.200 — dat is 106% van €470.000. Vanaf 2026 geldt één NHG-grens voor alle woningtypen.
De eenmalige NHG-premie (officieel 'borgtochtprovisie') blijft in 2026 op 0,4% van de hypotheeksom. Op een hypotheek van €400.000 betaal je dus eenmalig €1.600 aan NHG.
Hoeveel mag je lenen in 2026?
Het Nibud stelt jaarlijks de hypotheekleennormen op voor het ministerie van Financiën. De maximale hypotheek hangt onder meer af van inkomen, rente, looptijd en andere financiële verplichtingen.
De bedragen in de tabel zijn uitkomsten van de maximale-hypotheekengine in deze repo, bij een rente van 4% en een looptijd van 30 jaar. Ze zijn inclusief de alleenstaanderegel van € 17.000 die een bank bij een toetsinkomen boven € 30.000 mag toepassen; de calculator rekent die regel mee. Een geldverstrekker voert altijd de definitieve leentoets uit.
| Bruto jaarinkomen alleenstaand | Indicatieve maximale hypotheek (rente ± 4%) |
|---|---|
| € 40.000 | ± € 175.000 |
| € 60.000 | ± € 254.000 |
| € 80.000 | ± € 370.000 |
Maximale lening op basis van woningwaarde
De maximale lening wordt begrensd door de woningwaarde. Aankoopkosten zoals overdrachtsbelasting, notaris, advies, taxatie en een bouwkundige keuring kunnen daarom eigen geld vereisen.
Voor energiebesparende maatregelen bestaan uitzonderingen. Binnen NHG is de kostengrens met Energiebesparende Voorzieningen in 2026 € 498.200; zonder die voorzieningen is de grens € 470.000.
De annuïteitenformule, stap voor stap
De meeste Nederlandse hypotheken zijn annuïtair: je betaalt elke maand exact hetzelfde totaalbedrag, dat bestaat uit een combinatie van rente en aflossing. In de eerste jaren is je maandlast vooral rente (en dus hoger fiscaal aftrekbaar), in de laatste jaren vooral aflossing.
De wiskundige formule is: M = P × r × (1+r)^n / ((1+r)^n − 1), waarbij M de maandlast is, P de hoofdsom, r de maandrente (jaarrente gedeeld door 12) en n het aantal maanden (30 jaar = 360).
Voorbeeld: een hypotheek van €350.000 bij 4,00% jaarrente over 30 jaar. Maandrente r = 0,003333, n = 360, (1+r)^n ≈ 3,3135. Maandlast M ≈ €350.000 × 0,003333 × 3,3135 / 2,3135 ≈ €1.671 bruto per maand.
Annuïteit of lineair: wat is het verschil?
Bij een lineaire hypotheek los je elke maand hetzelfde bedrag af (de hoofdsom gedeeld door het aantal maanden). De rente wordt berekend over de resterende schuld en daalt dus elke maand. Daardoor begint je bruto maandlast hoog en daalt hij geleidelijk.
Voor- en nadelen op een rij: een lineaire hypotheek bouwt je vermogen sneller op en je betaalt over de hele looptijd minder rente. Maar je netto maandlast in de eerste jaren is hoger, omdat je minder rente — en dus minder belastingaftrek — hebt. Een annuïteit geeft een gelijkmatig huishoudboekje en hogere fiscale aftrek in de eerste jaren, maar over 30 jaar betaal je in totaal meer rente.
Hypotheekrenteaftrek 2026
De rente die je betaalt op een hypotheek voor je eigen woning is aftrekbaar in box 1, mits je voldoet aan de aflossingsverplichting (zie hieronder). Voor 2026 is het maximale tarief waartegen je mag aftrekken 37,56% — gelijk aan de tweede schijf. Wie in de derde schijf zit, krijgt dus over zijn rente niet de marginale 49,50% terug, maar slechts 37,56%.
Daartegenover staat het eigenwoningforfait: een fictief inkomen dat de Belastingdienst bij je optelt voor het bezit van een eigen woning. In 2026 bedraagt dit 0,35% van de WOZ-waarde voor woningen tot ongeveer €1.350.000. Boven die grens geldt 2,35% over het meerdere.
De Wet Hillen — die het eigenwoningforfait compenseerde voor mensen zonder of met een lage hypotheekschuld — wordt verder afgebouwd. In 2026 is nog 73,3% van het oorspronkelijke voordeel over. Wie zijn hypotheek volledig heeft afgelost merkt daardoor dat het eigenwoningforfait stap voor stap toch belast wordt.
Aflossingsverplichting voor renteaftrek
Voor hypotheken afgesloten op of na 1 januari 2013 geldt: je hebt alleen recht op renteaftrek als de lening in maximaal 30 jaar volledig en minstens annuïtair wordt afgelost. Annuïtair of lineair zijn dus toegestaan; aflossingsvrije hypotheekdelen vallen volledig buiten de aftrek.
Wie vóór 2013 een aflossingsvrije hypotheek had, mag die onder de oude regels behouden — inclusief renteaftrek — tot het einde van de oorspronkelijke 30-jaarsperiode. Bij oversluiten gelden vaak nieuwe voorwaarden, dus check altijd eerst of je aflossingsvrije deel niet alsnog wordt geraakt.
Kosten koper 2026: waar moet je rekening mee houden?
Bovenop de koopsom komen eenmalige kosten. De precieze bedragen voor notaris, taxatie, advies en keuring volgen uit offertes; de percentages voor overdrachtsbelasting en NHG volgen uit de wettelijke regeling.
| Kostenpost | Indicatie 2026 |
|---|---|
| Overdrachtsbelasting (zelfbewoning) | 2% van de koopsom |
| Overdrachtsbelasting (starter, voorwaarden) | 0% |
| Notaris (leverings- + hypotheekakte) | Volgens offerte |
| Taxatie (validatierapport) | Volgens offerte |
| Hypotheekadvies + bemiddeling | Volgens offerte |
| NHG-premie | 0,4% van de hypotheek |
| Bouwkundige keuring | Volgens offerte |
Startersvrijstelling overdrachtsbelasting
Kopers tussen de 18 en 35 jaar (jonger dan 35 op de datum van notariële overdracht) die voor het eerst gebruik maken van de regeling, betalen onder voorwaarden 0% overdrachtsbelasting. De woningwaardegrens is in 2026 € 555.000.
Voorwaarden: je moet de woning zelf gaan bewonen (hoofdverblijf) en dat bevestigen via een schriftelijke verklaring bij de notaris. De regeling is eenmalig per persoon. Bij een gezamenlijke aankoop kunnen twee starters elk hun eigen vrijstelling gebruiken, mits ze allebei aan alle voorwaarden voldoen.
Voor beleggers en kopers van een tweede woning is het tarief in 2026 geen 2%, maar een verhoogd tarief — verifieer het exacte percentage altijd bij de Belastingdienst, want dit tarief is in recente Belastingplannen meermaals bijgesteld.
Praktijkvoorbeeld: €425.000 woning, €400.000 hypotheek
We rekenen een complete situatie door. Stel: koopwoning €425.000, eigen geld €25.000, hypotheek €400.000, rente 4,10% voor 10 jaar vast met NHG, annuïtair afgelost over 30 jaar. Geen starter.
Bruto maandlast: r = 0,041/12 = 0,003417, n = 360, (1+r)^360 ≈ 3,4259. M = 400.000 × 0,003417 × 3,4259 / 2,4259 ≈ €1.933 per maand. In maand 1 is €1.367 daarvan rente en €566 aflossing — naarmate de jaren vorderen verschuift dat richting meer aflossing en minder rente.
Netto maandlast volgens de netto-hypotheekengine: de engine benadert de rente in jaar 1 als € 400.000 × 4,10% × 0,97 = € 15.908. Het eigenwoningforfait is 0,35% × € 425.000 = € 1.487,50. De aftrekbasis is daarmee € 14.420,50; tegen 37,56% is het belastingvoordeel € 5.416 per jaar of € 451,36 per maand. De indicatieve netto maandlast is € 1.481,43.
Eenmalige kosten bij dit voorbeeld
Bij dezelfde aankoop horen de volgende eenmalige kosten:
- Overdrachtsbelasting 2% × € 425.000 = € 8.500
- NHG-premie 0,4% × € 400.000 = € 1.600
- Notariskosten leverings- + hypotheekakte: volgens offerte
- Taxatie: volgens offerte
- Hypotheekadvies en bemiddeling: volgens offerte
- Bouwkundige keuring: volgens offerte
Dezelfde woning, maar dan als starter
Als de koper jonger is dan 35, deze woning als hoofdverblijf gaat bewonen en eerder geen gebruik maakte van de startersvrijstelling, vervalt in dit voorbeeld de overdrachtsbelasting van € 8.500 volledig.
De overige aankoopkosten blijven afhankelijk van de offertes voor notaris, taxatie, advies en keuring.
Reken het direct uit
Onze hypotheek-maandlast-calculator past de annuïteitenformule live toe en toont per stap rente en aflossing. Combineer met de maximale-hypotheek-calculator om te zien wat je op basis van je inkomen mag lenen, en met de kosten-koper-calculator om de eenmalige kosten van jouw situatie compleet door te rekenen.
Tot slot
Een hypotheek afsluiten in 2026 vraagt om hoofdwerk én rekenwerk. De rente staat hoger dan in de jaren 2020–2022, maar leennormen, NHG-grens en de startersvrijstelling zijn allemaal verhoogd om kopers tegemoet te komen. Wie de annuïteitenformule, de hypotheekrenteaftrek en de kosten koper begrijpt, weet ook waarom een 'goedkoper' huis met een hogere rente soms duurder uitvalt dan een duurder huis met betere voorwaarden.
Twee tips blijven onveranderd: vergelijk meerdere geldverstrekkers en controleer elke aanname bij de primaire bron — zowel NHG-grens, leennormen als overdrachtsbelasting kunnen jaarlijks schuiven.
Bronnen
- NHG — NHG-grens 2026 vastgesteld op € 470.000
- Rijksoverheid — NHG-grens stijgt naar € 470.000
- Nibud — Advies hypotheeknormen 2026
- Rijksoverheid — Advies Nibud hypotheeknormen 2026 (PDF)
- NHG — Energiebesparende maatregelen financieren
- Belastingdienst — Eigen woning en hypotheekrenteaftrek
- Belastingdienst — Tariefsaanpassing eigen woning
- Belastingdienst — Startersvrijstelling overdrachtsbelasting
- Rijksoverheid — Vrijstelling overdrachtsbelasting
- Hypotheekshop — Hypotheekrente overzicht
- Milieu Centraal — Extra hypotheekruimte voor energiebesparing
Bijbehorende calculators
Lees ook
Bruto naar netto in 2026: zo bereken je je nettoloon
Wat houd je in 2026 echt over van je brutoloon? In deze gids zetten we de officiële cijfers uit het Belastingplan 2026 op een rij — schijven, heffingskortingen, sociale premies, pensioen en de 30%-regeling — en rekenen we twee complete voorbeelden uit, zodat je precies ziet hoe het bedrag op je loonstrook tot stand komt.
BTW voor ZZP'ers in 2026: de complete gids
Of je nu net begint of al jaren ZZP'er bent: BTW blijft het onderdeel van je administratie waar de meeste fouten worden gemaakt. In deze gids leggen we het complete BTW-stelsel uit zoals het in 2026 werkt — inclusief de logies-wijziging per 1 januari, de aangepaste KOR, EU-KOR en OSS, en de meest gemaakte rekenfout met het 21%-tarief.
AOW-leeftijd uitgelegd: wanneer ga jij met pensioen?
De AOW is voor de meeste Nederlanders het fundament van hun pensioen. Maar wanneer je hem precies krijgt — en hoe hoog hij is — verandert geregeld. In deze gids zetten we de huidige stand van zaken op een rij: welke AOW-leeftijd voor jouw geboortejaar geldt, hoeveel je in 2026 ontvangt, hoe het zit met doorwerken, eerder stoppen en het beruchte AOW-gat.
Laatst bijgewerkt: 6 november 2026