Bytes omrekenen
Reken eenvoudig tussen bytes, KB, MB, GB, TB en hun binaire tegenhangers (KiB, MiB, GiB, TiB). Inclusief downloadtijd op basis van je internetsnelheid.
Waarom zegt je nieuwe 1 TB schijf 'vrije ruimte: 931 GB' wanneer je hem in Windows steekt? Waarom is de filmgrootte op je PC anders dan op je telefoon? Dat komt door één van de meest verwarrende afspraken in de hele computerwereld: er bestaan twéé verschillende definities van 'kilobyte' — de decimale (1.000) en de binaire (1.024). Schijf-fabrikanten gebruiken decimaal (klinkt groter), besturingssystemen tonen binair (technisch correct), en internet-providers rekenen in megabit per seconde (let op: bit, niet byte). Met deze gratis bytes-calculator zie je in één keer alle waarden naast elkaar — plus hoeveel seconden, minuten of uren een bestand van die grootte over je verbinding doet.
Decimaal vs binair: waarom 1 TB ≠ 1 TiB
In het dagelijks leven werken we met machten van 10 (kilo = 1.000, mega = 1.000.000). Maar computers werken intern met machten van 2 — geheugen wordt namelijk altijd in bits geadresseerd, en 2¹⁰ = 1.024 ligt heel dichtbij 1.000 maar is niet hetzelfde. Daardoor hebben we sinds 1998 twee parallelle eenhedensystemen.
Het verschil lijkt klein bij kilobytes (2,4%), maar wordt groter naarmate je hoger gaat: bij gigabytes is het al ~ 7% en bij terabytes bijna 10%. Vandaar dat een '500 GB' SSD in je verkenner als '465 GiB' verschijnt — geen fabrieksfout, gewoon een ander rekensysteem.
| Eenheid | Decimaal (SI) | Binair (IEC) | Verschil |
|---|---|---|---|
| 1 KB / KiB | 1.000 B | 1.024 B | + 2,4% |
| 1 MB / MiB | 10⁶ B | 1.048.576 B | + 4,9% |
| 1 GB / GiB | 10⁹ B | 1.073.741.824 B | + 7,4% |
| 1 TB / TiB | 10¹² B | ≈ 1,0995 × 10¹² B | + 10,0% |
| 1 PB / PiB | 10¹⁵ B | ≈ 1,1259 × 10¹⁵ B | + 12,6% |
Wie gebruikt welk systeem?
Helaas hangt het af van wie de getallen presenteert. Hier de gangbare conventies in 2026:
| Bron | Eenheid | Voorbeeld |
|---|---|---|
| SSD/HDD-fabrikant | Decimaal (GB, TB) | Samsung 1 TB SSD |
| RAM-fabrikant | Binair (GiB, vaak 'GB' geschreven) | 16 GB DDR5 |
| Windows-verkenner | Binair (vermomd als GB) | 931 GB vrije ruimte op een 1 TB schijf |
| macOS-finder | Decimaal (sinds 10.6) | 1 TB schijf = 1 TB |
| Linux ls/du | Binair via -h, decimaal via --si | Beide opties |
| Internetprovider | Decimaal in Mbit/s | 100 Mbit/s = 12,5 MB/s |
| Cloud (Google/AWS) | Decimaal (GB, TB) | 100 GB Drive opslag |
Bits vs bytes: het 8× verschil
Een byte bestaat altijd uit 8 bits. Bytes (hoofdletter B) worden gebruikt voor opslag — bestanden, geheugen, schijven. Bits (kleine b) worden bijna alleen gebruikt voor netwerksnelheid: een internetabonnement van '100 Mbit/s' is dus slechts 100 ÷ 8 = 12,5 megabyte per seconde aan effectieve downloadsnelheid.
Dat is geen marketing-trick — het is historisch gegroeid omdat datatransmissie van oudsher in bits werd gemeten, en het rekent fijn met seriële bit-patronen. Maar het zorgt wel voor verwarring: wie '1 GB film in 10 seconden' belooft op een 100 Mbit-lijn rekent zich rijk; in werkelijkheid duurt dat ruim 80 seconden.
Praktijkvoorbeelden
Wat zijn realistische bestandsgroottes?
| Bestand | Typische grootte | Download op 100 Mbit/s |
|---|---|---|
| Mp3-nummer (3 min) | 5 MB | 0,4 s |
| Hoge-resolutie foto | 10 MB | 0,8 s |
| Film 1080p (90 min) | 2 GB | 2 min 40 s |
| Film 4K HDR (120 min) | 20 GB | 26 min 40 s |
| Game AAA (2026) | 100 GB | 2 u 13 min |
| Volledige iCloud-backup | 200 GB | 4 u 27 min |
Downloadtijd berekenen
De formule is simpel: downloadtijd (s) = bestandsgrootte (B) ÷ snelheid (B/s). Maar omdat ISP's hun snelheid in megabit per seconde adverteren, moet je eerst delen door 8 om bytes per seconde te krijgen.
100 Mbit/s = 12,5 MB/s = 12.500 KB/s = 0,0125 GB/s. In de praktijk haal je ~ 80–90% van die theoretische snelheid door overhead, het TCP-protocol, en een drukke server. De calculator hierboven geeft het theoretische best-case scenario; reken dus op iets meer tijd.
Waarom haal ik mijn 1 Gbit/s nooit op wifi?
Een glasvezelaansluiting van 1 Gbit/s (= 125 MB/s) klinkt geweldig, maar via wifi haal je in de praktijk vaak 'maar' 200–500 Mbit/s. Dat komt door:
- Wifi-versies — Wi-Fi 5 (802.11ac) max ~ 700 Mbit/s; Wi-Fi 6/6E (ax) max ~ 1.200 Mbit/s; Wi-Fi 7 (be) tot 5+ Gbit/s.
- Afstand tot de router — elke muur kost tot 30% van het signaal.
- Storing van buren-netwerken op 2,4 GHz; 5/6 GHz zijn rustiger.
- Half-duplex protocol — wifi kan niet tegelijk zenden en ontvangen.
- Oude apparaten — een laptop met Wi-Fi 4 (n) trekt het hele netwerk omlaag.
- Voor maximaal snelle bestandsoverdracht: gebruik een UTP-kabel (cat 6 of hoger).
Een korte geschiedenis van de byte
De term 'byte' werd in 1956 bedacht door Werner Buchholz bij IBM, oorspronkelijk als een groep van 6 bits. De huidige standaard van 8 bits per byte is pas in de jaren '70 echt vastgelegd. De binaire prefixen 'KiB', 'MiB' en 'GiB' werden door het IEC officieel ingevoerd in 1998 om de eeuwige verwarring met decimaal SI-eenheden op te lossen, maar in dagelijks taalgebruik wordt 'KB' nog steeds als beide gebruikt — afhankelijk van de bron.
Formule
1 KB = 1.000 B 1 KiB = 1.024 B 1 MB = 10⁶ B 1 MiB = 1.024² B 1 GB = 10⁹ B 1 GiB = 1.024³ B 1 TB = 10¹² B 1 TiB = 1.024⁴ B byte = bit / 8 downloadtijd (s) = bestandsgrootte (B) / (snelheid (Mbit/s) × 1.000.000 / 8)
Voorbeelden
- 500 GB SSD≈ 465,66 GiB (wat het OS toont)
- 1 GB film @ 100 Mbit/sDownload in 80 s
- 20 GB 4K-film @ 1 Gbit/sDownload in 2 min 40 s
- 1 TB backup @ 50 Mbit/s uploadUpload in 44 u 26 min
Veelgestelde vragen
Waarom staat er minder vrije ruimte op mijn schijf dan beloofd?
Wat is het verschil tussen MB en MiB?
Hoeveel MB is een GB?
Wat is sneller, MB/s of Mbit/s?
Hoeveel data heb ik per maand nodig?
Wat betekent 'fair use' bij internetabonnementen?
Wat is 1 PB?
Waarom is wifi langzamer dan mijn abonnement?
Hoeveel data verbruikt een uur Netflix?
Wat is een goede internetsnelheid voor thuis?
Hoelang duurt het om 1 TB te downloaden?
Gerelateerde tools
Laatst bijgewerkt: 10 april 2026